នេះគឺជាការបង្កើតនូវ សកម្មភាព វិនិយោគថ្មីមួយទៀតសំរាប់វិនិយោគិនបន្ថែមពីលើការវិនិយោគដែលមានស្រាប់ មួយចំនួន ដូចជា ប្រព័ន្ធធនាគារ, ការវិនិយោគទៅលើមាស, អចលនះទ្រព្យ។ល។ ទោះបីជាយ៉ាងណាក៏ដោយ, តើត្រូវរៀបចំបែបណាដើម្បីចូលរួមក្នុងទីផ្សារមូលបត្រកម្ពុជា និង មិនបាត់បង់ឪកាសនេះ?
ជាដំបូង,ដើម្បីចូលរួមក្នុងទីផ្សារមូលបត្រកម្ពុជា វិនិយោគិនគូរបំពេញនូវលក្ខខ័ណ្ឌខាងក្រោម៖
1) លេខអត្តសញ្ញាណវិនិយោគិនដែលទទួលបានពីគណកម្មការមូលបត្រកម្ពុជា(គមក)
2) លេខគណនីជួញដូរដែលចេញដោយក្រុមហ៊ុនមូលបត្រ
3) គណនីធនាគារ (ប្រសិនបើមាន) ដែលបើកនៅធនាគារពាណិជ្ជ
វិធីសាស្រ្តក្នុងការស្នើសុំលេខអត្តសញ្ញាណវិនិយោគិន
យោងទៅតាមបទបញ្ញតិបច្ចុប្បន្ន, គ.ម.ក. គីជាស្ថាប័នដែលគ្រប់គ្រងទៅលើពត៌មាន, ការផ្តល់ អាជ្ញាប័ណ្ណនិងគ្រប់គ្រងលេខអត្តសញ្ញាណវិនិយោគិនទាំងវិនិយោគិនក្នុង និងក្រៅ ស្រុក។ ដើម្បីទទួលបានលេខអត្តសញ្ញាណវិនិយោគិន (វិនិយោគិនម្នាក់អាចមានលេខ អត្តសញ្ញាណវិនិយោគិនតែមួយប៉ុណ្ណោះ) វិនិយោគិន អាចជ្រើសរើសវិធីសាស្រ្តមួយក្នុងចំណោម វិធីសាស្រ្តពីរខាងក្រោម៖
1) ស្នើសុំដោយផ្ទាល់ទៅគ.ម.ក.
2) ស្នើសុំតាមរយៈក្រុមហ៊ុនមូលបត្រ
ក្នុងអំឡុងពេល ២ទៅ៥ថ្ងៃនៃថ្ងៃធ្វើការ បន្ទាប់ពីដាក់ពាក្យស្នើសុំទៅគ.ម.ក. វិនិយោគិន នឹងទទួលបាននូវលេខអត្តសញ្ញាណវិនិយោគិន។នៅកម្ពុជាបច្ចុប្បន្ន ក្រុមហ៊ុនមូលបត្រភាគ ច្រើន បានជួយអតិថិជនរបស់ពួកគេក្នុងការស្នើសុំលេខអត្តសញ្ញាណវិនិយោគិន។បន្ថែមពីនេះ ក្រុមហ៊ុនមូលបត្រអាចជួយអតិថិជនក្នុងការរៀបចំ និងផ្លាស់ប្តូរពត៌មានរបស់វិនិយោគិនក្នុង ករណីមាន ការស្នើសុំពី វិនិយោគិន។
ម្យ៉ាងវិញទៀត ការស្នើសុំលេខអត្តសញ្ញាណវិនិយោគិនតាមរយៈក្រុមហ៊ុនមូលបត្រ អាចកាត់បន្ថយពេលវេលានិងចំណាយរបស់វិនិយោគិន។
វិធីសាស្រ្តក្នុងការបើកគណនីជូញដូរបន្ទាប់ពីទទួលបានលេខអត្តសញ្ញាណវិនិយោគិន, វិនិយោគិនអាចស្នើសុំបើកគណនី ជួញដូរនិងប្រើប្រាស់សេវាកម្មស្របតាមបញ្ញតិ្ដនៃច្បាប់និងក្រុមហ៊ុនមូលបត្រ។ ទន្ទឹមនឹងនេះ,ក្រុមហ៊ុនមូលបត្រនឹងធ្វើរបាយការណ៍ស្តីពីពត៌មានវិនិយោគិនទៅផ.ម.ក ហើយប្រព័ន្ធ គ្រប់គ្រង របស់ ផ.ម.ក នឹងផ្តល់នូវ លេខគណនីជួញដូរ (Trading Account) ជូនអតិថិជន។
យោងតាមបទបញ្ញតិបច្ចុប្បន្ន, វិនិយោគិនម្នាក់អាចមានគណនីមួយនៅក្រុមហ៊ុនមូលបត្រ មួយ។ មានន័យថាវិនិយោគិនអាចមានគណនីជួញដូររហូតដល់១៣ដោយហេតុថាក្រុមហ៊ុន ដែលមានអាជ្ញាបណ្ណជាក្រុមហ៊ុនឈ្មួញជើងសារមានចំនួន១៣ ក្នុងចំណោម១៦ ក្រុមហ៊ុន។
លក្ខណះសំខាន់គួរសម្រេចចិត្តជ្រើសរើសក្រុមហ៊ុនមូលបត្រ
មានមូលហេតុជាច្រើន សម្រាប់វិនិយោគិនក្នុងសម្រេចចិត្តបើកគណនីជួញដូរនៅ ក្រុមហ៊ុនមូលបត្រដែលគួរបើក។ នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាជំរើសច្រើននៃក្រុមហ៊ុនមូលបត្រនឹង នាំឲ្យមានភាពបត់បែនបន្ថែមទៀតចំពោះវិនិយោគិន ប៉ុន្តែជំរើសដ៏ត្រឹមត្រូវគឺមានសារៈសំខាន់ ពីព្រោះវាប៉ះពាល់ដោយផ្ទាល់ដល់ភាពផលប្រយោជន៍ ក៏ដូចជាប្រាក់ចំណេញពីសកម្មភាព វិនិយោគ។
ផ្អែកតាមអ្នកជំនាញវិនិយោគ លក្ខណះសំខាន់គួរសម្រេចចិត្តជ្រើសរើសរួមមាន៖
1) ក្រុមហ៊ុនមូលបត្រដែលមានដំណើរការស្របច្បាប់ និងមានអាជ្ញាបណ្ណពីគណៈកម្មការមូលបត្រកម្ពុជាដែលមានសេវាឈ្មួញជើងសាមូលបត្រ
2) ក្រុមហ៊ុនមូលបត្រធំ មានបទពិសោធន៍ នឹង កេរិ៍្តឈ្មោះ
3) ធនធានមនុស្សមានចំណេះដឹងខ្ពស់ និងបទពិសោធន៍យូរឆ្នាំ
4) គុណភាពសេវាកម្មល្អ ឆ្លើយតបនឹងតម្រូវការវិនិយោគិន
5) តម្លៃសេវាសមរម្យ និងមានគុណភាព
ក្រៅពីកត្តាសំខាន់ទាំងនេះ វាអាស្រ័យស្ថានភាពជាក់ស្តែងរបស់វិនិយោគិនផ្ទាល់។ រាល់វិនិយោគិនមានតំរូវការដែលខ្លួនចង់បាន រួមជា៖
1) ក្រុមហ៊ុនមូលបត្រ មានសេវាច្រើនមកពីប្រព័ន្ធព័ត៍មានវិទ្យាទំនើបដែលនឹងផ្តល់ នូវអត្ថប្រយោជន៍យ៉ាងច្រើនដល់អតិថិជន។តួយ៉ាងដូចនៅក្នុងទីផ្សារមូលបត្រកម្ពុជាសព្វថ្ងៃ ដែលមានតំរូវការខ្ពស់ដូចនេះសេវាកម្ម ទាំងនេះ នឹងផ្តល់ឪកាសជូនវិនិយោគិនដើម្បីវិនិយោគលើមូលបត្រកម្មសិទ្ធនេះ។
2) ក្រុមហ៊ុនមូលបត្រដែលមានការជួយជ្រុំជ្រេញពីធនាគារ ឬស្ថាប័នហិរញ្ញវត្ថុធំៗ
3) បុគ្គលិកមានភាពស្និតស្នាល រួសរាយរាក់ទាក់ និង ប្រកបដោយក្រមសីលធម៌វិជ្ជាជីវៈ
4) ការិយាល័យកណ្តាល សាខារបស់ក្រុមហ៊ុនដែលជិតកន្លែងធ្វើការឬគេហដ្ឋានរបស់ លោកអ្នក។ជាពិសេសគឺសេវាកម្មជួញដូរតាមប្រព័ន្ធអេឡិចត្រូនិច (Trading Online Service) ដែលនឹងផ្តល់ភាពងាយស្រួលបន្ថែមទៀតជូនវិនិយោគិន។
ជារួម ការជ្រើសរើសក្រុមហ៊ុនមូលបត្រធំៗ មានកេរិ៍្តឈ្មោះនឹងសមត្ថភាពខាងហិរញ្ញវត្ថុដើម្បីជួយវិនិយោគិនគឺ សុទ្ធតែមានប្រព័ន្ធបច្ចេកវិទ្យាខ្ពស់ យកចិត្តទុកដាក់ទៅលើអតិថិជន ហើយសុវត្តិភាពប្រាក់បញ្ញើសំរាប់ជួញដូរនិងមូលបត្រ របស់អតិថិជនគឺជាចំនុចសំខាន់បំផុត។
អត្ថន័យរបស់គណនីធនាគារចំពោះប្រតិបត្តិការមូលបត្របច្ចុប្បន្ន គណៈកម្មការមូលបត្រមិនបានតម្រូវឲ្យវិនិយោគិនត្រូវបើកគណនីធនាគារ នៅធនាគារទូទាត់សាច់ប្រាក់ពាក់ព័ន្ធនឹងមូលបត្រ (CSA)។ ស្របតាមយន្តការនៃការគ្រប់គ្រង សាច់ប្រាក់របស់អតិថិជនទោះបីជាត្រូវបានផ្តាច់ចេញ ពីគណនីរបស់ក្រុមហ៊ុនមូលបត្រ ក៏ដោយ ប៉ុន្តែនៅតែស្ថិតក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់ក្រុមហ៊ុនមូលបត្រ។ អាចនិយាយបានថា ប្រាក់បញ្ញើរនៅក្រុមហ៊ុនមូលបត្រមិនមានការធានា និងគ្រប់គ្រងពីធនាគារជាតិនៃកម្ពុជា (NBC)។
ចំពោះបទពិសោធន៍នៅវៀតណាម និងប្រទេសមួយចំនួនទៀត CVS បានឲ្យដឹងថា ការបើក គណនីធនាគារដើម្បីជួញដូរមូលបត្រនឹងនាំមកនូវភាពងាយស្រួលជាច្រើនដល់ វិនិយោគិន ក្នុងនោះរួមមានចំនុចមួយចំនួនដូចខាងក្រោម៖
- - ងាយស្រួលក្នុងការផ្ទេរ ឬទទួលប្រាក់ក្នុងដំណាក់កាល IPO (រួមបញ្ជូលទាំងការផ្ទរប្រាក់ ត្រឡប់ ទៅវិញនៅពេលដែលមិនជោគជ័យក្នុងការទិញមូលបត្រកម្មសិទ្ធ) និង ការលក់ មូលបត្រជាដើម
- - ងាយស្រួលក្នុងការបង្វែរទិសដៅវិនិយោគ (វិនិយោគទៅលើមូលបត្រ, តម្កល់ប្រាក់)
- - អាចដាក់ ដក និងផ្ទេរលុយតាមរយៈការដាក់បញ្ជាទៅធនាគារ
- - ធានានូវសុវត្តិភាពសាច់ប្រាក់ ខណៈពេលដែលមិនមានការជូញដូរ
- - ទទួលបានការប្រាក់ពីធនាគារ
- - អាចជួញដូរតាម ប្រព័ន្ធអ៊ីនធឺណេត ជំនួសអោយការមកកនែ្លងជួញដូរដោយផ្ទាល់ តាមរយៈសេវាកម្ម Internet Bankingដូច្នេះ បើទោះបីជាមិនមានការតម្រូវបើកគណនីធនាគារ ប៉ុន្តែវិនិយោគិនគួរតែបើក គណនីធនាគារ (អនុសាស្រ្ត របស់CVS) ។
ប្រភព៖ CVS